Research Journal on Fiqh and Islamic Sciences

Research Journal on Fiqh and Islamic Sciences

A Study of Nature and Fiqhi Foundations of Judiciary Head’s Asking for Permission from the Leader Regarding Differentiated Adjudication of Economic Crimes

Document Type : Original Article

Authors
1 PhD Candidate in Criminal Law and Criminology
2 Assistant Professor, Faculty of Law and Political Sciences, Azad University, Chalus Branch
Abstract
The complex nature and detrimental effects of economic crimes in Iran have prompted the head of the Iranian Judiciary to seek a solution. This ultimately led to the submission of a formal permission request to the Leader, the highest authority in the Islamic Republic of Iran. The Leader's approval of the request resulted in the adoption of a differentiated approach to adjudicating economic crimes. This new system allows for specialized handling of such cases while still upholding the framework of a fair trial. The aim is to narrow the opportunities for economic criminals to evade justice. The nature of submitting this request by the Judiciary head has sparked some challenges and doubts. Key questions include: Is there a specific Fiqhi principle that supports the judiciary's request and the Leader’s approval for differentiated adjudication of economic crimes? What is the specific nature of such a request? What are the Fiqhi foundations that support this approach? This research, employing a library-based approach and a descriptive-analytical method, examines the nature and Fiqhi foundations of the Iranian Judiciary Chief's asking for permission from the Leader regarding differentiated adjudication of economic crimes. The findings suggest that the request can be understood as a type of state order (hokm-e hokoumati). The Islamic Fiqh grants specific authorities to the Islamic ruler to make decisions in the best interests of the Islamic Republic. These authorities allow the Leader to identify problems and address challenges facing the Iranian system. Essentially, the ruler of an Islamic society can issue state orders on matters related to society's well-being, based on the concept of maslahah, which translates to "public interest." This concept refers to what is considered beneficial for the Islamic community. The Leader has emphasized that it is the Islamic ruler's responsibility to address societal harms by identifying public interest and safeguarding economic security. Based on this principle, He considers specialized courts for economic crimes to be the optimal solution for tackling economic corruption.
Keywords

Subjects


  1. ابن ابی الحدید، عبدالحمید ابن هبة الله (1404). شرح نهج البلاغه. قم: مرعشی نجفی.
  2. ابن بابویه، محمدبن علی (شیخ صدوق) (1412ق). من لایحضره الفقیه. قم: جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، دفتر انتشارات اسلامی.
  3. ابن منظور، محمد بن مکرم (1416). لسان العرب. بیروت: دار الاحیاء التراث.
  4. اسحاق الفیاض، محمد (1382). محاضرات فی اصول الفقه. نجف: مطبعة الآداب.
  5. افتخاری، اصغر (1384). مصلحت و سیاست. تهران: دانشگاه امام صادق(ع). چاپ اول.
  6. ایزدهی، سجاد (1391). امام خمینی و ارتقاء جایگاه فقه حکومتی. فصلنامه حکومت اسلامی، 17(2)، 57 – 86.
  7. ایزدهی، سجاد (1393). مصلحت در فقه سیاسی شیعه. قم: نشر پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی.
  8. پاک‌نیت، مصطفی (1396). افتراقی شدن دادرسی کیفری. تهران: نشر میزان.
  9. جعفرپیشه‌فرد، مصطفی (1380). پیشینه نظریه ولایت فقیه. تهران: نشر مجلس خبرگان رهبری.
  10. جعفری، داریوش (1398). ابعاد رسیدگی افتراقی به جرایم اقتصادی. پایان‌نامه کارشناسی ارشد حقوق گرایش حقوق جزا، دانشگاه شهید بهشتی. تهران: دانشکده حقوق و علوم سیاسی.
  11. جوهری، اسماعیل بن حماد (۱۴۰۷ق). الصحاح تاج اللغة وصحاح العربیة. بیروت: دارالعلم للملایین، چاپ چهارم.
  12. حر عاملی، محمّد بن حسن (1382ه.ق) وسائل الشیعه. تهران: مکتبه الاسلامیه.
  13. دهخدا، علی اکبر، (1377). لغت نامه دهخدا. زیرنظر محمد معین و سید جعفر شهیدی. تهران: موسسه انتشارات و چاپ دانشگاه تهران.
  14. راغب اصفهانی، حسن بن محمد (۱۴۱۲ق). مفردات الفاظ القرآن. بیروت: دارالقلم.
  15. رجایی، حسین (1381). ولایت فقیه و حل معضلات نظام. رواق اندیشه، 16، 34 – 43.
  16. زبیدی، محمدی مرتضی، (1386ق). تاج العروس. بیروت: دارصادر ناشر لیبیا.
  17. طباطبایی، محمدحسین (1380). بحثی درباره مرجعیت و روحانیت، ولایت و زعامت. تهران: بی‌نا.
  18. طباطبائی، محمدحسین (1389). المیزان فی تفسیر القرآن. قم: انتشارات جامعه مدرسین حوزه علمیه. چاپ هشتم.
  19. طبری، محمد بن جریر طبری (1362). تاریخ طبری. چ دوم. تهران: اساطیر.
  20. طریحی، فخرالدین (1408). مجمع البحرین. تهران: نشر فرهنگ اسلامی. چاپ دهم.
  21. طوسی محمد بن حسن (1387ق). المبسوط فی فقه الإمامیۀ. تهران: المکتبۀ المرتضویۀ لإحیاء الآثار الجعفریۀ. چاپ سوم.
  22. طوسی، محمد بن حسن (1407). تهذیب الاحکام. چاپ چهارم. تهران: دارالکتب الاسلامیه.
  23. عاملی، محمّد بن مکی (شهید اول) (1417). الدروس الشرعیه فی فقه الامامیّه. تهران: دفتر انتشارات اسلامی وابسته به جامعۀ مدرسین حوزه علمیه قم. چاپ دوم.
  24. فاضل لنکرانی، محمد (1429). تفصیل الشریعه. ج1. قم: مرکز فقهی ائمه اطهار(ع).
  25. کلانتری، علی‌اکبر (1388). حکم ثانوی در تشریع اسلامی. قم: نشر پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی. چاپ اول.
  26. مجلسی، محمدباقر (۱۴۰۳ق). بحارالانوار. بیروت: مؤسسة الوفاء. چاپ دوم.
  27. محقق داماد، سیدمصطفی (1387). قواعد فقه. بخش قضایی. تهران: مرکز نشر علوم اسلامی.
  28. مصطفوی، حسن (1383). التحقیق فی کلمات القرآن. تهران: مکتبه رضویه. چاپ اول.
  29. مفید‌، محمدبن محمد بن النعمان (۱۴۱۰) المقنعه. قم: مؤسسه النشر الاسلامی. چاپ اول.
  30. مکارم شیرازی، ناصر (1374) تفسیر نمونه. تهران: انتشارات دار الکتب الاسلامیه. چاپ اول.
  31. مکی عاملی، محمد بن جمال الدین (شهید اول) (1400ق). القواعد و الفوائد. قم: کتابفروشی مفید.
  32. مهدوی‌پور، اعظم (1395). تحقیقات مقدماتی ناظر بر جرایم اقتصادی. تهران: دانشنامه علوم جنایی اقتصادی.
  33. مؤسسه آموزشی و پژوهشی قضا، (1390). ره‌توشه قضایی (استفتائات قضایی از محضر رهبر انقلاب، حضرت آیت‌الله العظمی خامنه‌ای). تهران: نشر قوه قضائیه.
  34. موسوی خمینی، روح الله (1380). صحیفه نور. تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی. چاپ پنجم.
  35. موسوی خمینی، روح الله (1382). البیع. تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی.
  36. موسوی خمینی، روح الله (1385). تحریر الوسیله. تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی.
  37. نجابت‌خواه، مرتضی (1396). تبیین حقوقی «حل معضلات نظام» در نظم حقوق اساسی ایران. فصلنامه دانش حقوق عمومی، 8 (18)، 23 - 44.
  38. نجفی ابرندآبادی، علی‌حسین (1396). سیاست جنایی. دانشنامه علوم جنایی اقتصادی.
  39. نجفی، محمدحسن (1404). جواهرالکلام فی شرح شرائع الاسلام. بیروت: داراحیاء التراث العربی.
  40. نیازپور، امیرحسن (1396). سیاست‌گذاری عمومی در زمینه جرم‌های اقتصادی. تهران: دانشنامه علوم جنایی اقتصادی.
  41. یکرنگی، محمد (1399). توجیه کیفرگذاری از منظر فلسفه سیاسی با نظریه سیاست کیفری ایران. پایان‌نامه دکتری، دانشگاه تهران، تهران.

 

بیانات مقام معظم رهبری

- بیانات مقام معظم رهبری در مراسم تنفیذ حکم ریاست جمهوری 12/5/1372.

- بیانات مقام معظم رهبری در حرم مطهر رضوی، 1/1/1394.

- بیانات مقام معظم رهبری در جلسه پرسش و پاسخ دانشجویی، 4/12/1377.

- بیانات مقام معظم رهبری، به ملت ایران، 3/1/1399.